ონლაინ-უსაფრთხოება ქალებისთვის ბათუმში: რა უნდა იცოდეთ

ბათუმი ქალაქია, სადაც ბევრი ჩამოსული, ტურისტი და შემთხვევითი გაცნობაა, და ეს თავისთავად ნორმალურია. მაგრამ სადაც ბევრი ახალი ადამიანია, ყალბი პროფილები, გაყალბებული განცხადებები და უცნობებისგან «სასწრაფო» შეტყობინებები უფრო ხშირია.

კარგი ამბავი: ასეთი სიტუაციების უმეტესობისგან რამდენიმე მარტივი ჩვევა და ტელეფონის ორიოდე პარამეტრი იცავს. ტექნიკოსი არ უნდა იყოთ. ქვემოთ არის ის, რასაც პირველ რიგში შევამოწმებდი.

აპლიკაციებითა და სოციალური ქსელებით გაცნობა ცხოვრების ჩვეულებრივი ნაწილია და მასში ცუდი არაფერია. მაგრამ რამდენიმე რამის გახსოვება ღირს.

1. შეამოწმეთ ფოტოები. შეინახეთ პროფილის სურათი და Google Lens-ით ან მსგავსი ძებნით გადაამოწმეთ. თუ იგივე ფოტოები სხვა სახელებით ჩნდება, ეს სიფრთხილის მიზეზია.
2. შეხვედრამდე ვიდეოზარი სთხოვეთ. ადამიანი, რომელიც ვიდეოზარს ნებისმიერი საბაბით არიდებს თავს, დიდი ალბათობით, ის არ არის, ვისადაც თავს ასაღებს.
3. ნუ გაუგზავნით ინტიმურ ფოტოებს და ნუ გაუზიარებთ დოკუმენტებს ადამიანს, რომელსაც პირადად არ იცნობთ.
4. ნუ გადაურიცხავთ ფულს მათ, ვისაც მხოლოდ ონლაინ იცნობთ, რაოდენ დამაჯერებელიც არ უნდა იყოს ისტორია.
5. პირველი შეხვედრა ხალხმრავალ ადგილას დანიშნეთ და ახლობელს გააფრთხილეთ, სად და ვისთან მიდიხართ.

ლამაზი მზის ჩასვლა ზუსტი გეონიშნულით, სთორი სახლიდან, ჩასხდომის ტალონის ან ნომრის გასაღები-ბარათის ფოტო. ყოველი ასეთი პოსტი იმაზე მეტს ყვება, ვიდრე ჩანს.

• ფოტოები და სთორები ადგილის დატოვების შემდეგ გამოაქვეყნეთ და არა რეალურ დროში.
• Instagram-ში პირადი სთორებისთვის «ახლო მეგობრები» გამოიყენეთ და გეოლოკაციის ჩვენება გამორთეთ.
• ნუ გადაიღებთ და ნუ გამოაქვეყნებთ სახლს, სადარბაზოს, ბინის ნომერს, სამუშაო საშვს, გასაღებებსა და ბილეთებს.
• შეამოწმეთ, ვინ ხედავს თქვენს პროფილს. თუ ანგარიში ღიაა, თქვენ კი ბლოგერი ან ბიზნესი არ ხართ, დახურულ პროფილზე იფიქრეთ.
• დროდადრო გადახედეთ გამომწერებს და უცნობები წაშალეთ.

ხუთ წუთს დაიკავებს და ხშირ ხვრელს ხურავს:

• WhatsApp: «პარამეტრები» → «დაკავშირებული მოწყობილობები». თუ უცნობ მოწყობილობას ხედავთ, გამოდით. იქვე ჩართეთ «ორეტაპიანი შემოწმება» PIN-კოდით.
• Telegram: «პარამეტრები» → «მოწყობილობები». დაასრულეთ ყველა სეანსი, რომელსაც ვერ ცნობთ.
• Instagram და Facebook: «ანგარიშების ცენტრი» → «პაროლი და უსაფრთხოება» → «სად შეხვედით». გამოდით ზედმეტი სეანსებიდან.

პუნქტების სახელები თქვენს ვერსიაში შეიძლება ოდნავ განსხვავდებოდეს.

ეს ყველაზე მძიმე სიტუაციაა და მასში მთავარია, მარტო არ დარჩეთ. მოქმედების თანმიმდევრობა:

1. ნუ გადაიხდით და ნუ შეხვალთ კამათში. გადამხდელებს ჩვეულებრივ ახალ მოთხოვნებს უგზავნიან.
2. ნუ წაშლით მიმოწერას. გადაიღეთ შეტყობინებების, შანტაჟისტის პროფილის, ბმულებისა და თარიღების სქრინშოტები.
3. შეწყვიტეთ ურთიერთობა და დაბლოკეთ ანგარიში, მაგრამ მხოლოდ მტკიცებულებების შენახვის შემდეგ.
4. იჩივლეთ პლატფორმაზე: Instagram-ს, Facebook-ს, Telegram-სა და სხვებს შანტაჟისა და ინტიმური გამოსახულებების გამოქვეყნების საჩივრის ფორმები აქვთ.
5. თუ ინტიმური ფოტოების გამოქვეყნებით გემუქრებიან, არსებობს სერვისი StopNCII.org, რომელიც დიდ პლატფორმებზე მათი გავრცელების წინასწარ თავიდან აცილებას ეხმარება.
6. თუ საფრთხე გემუქრებათ, დარეკეთ 112-ზე. ეს საქართველოში საგანგებო სამსახურების ერთიანი ნომერია.

• ერთი პაროლი ყველა ანგარიშზე.
• ღია პროფილი სახლის გეონიშნულითა და სადარბაზოს ფოტოთი.
• საბანკო ოპერაციები საჯარო Wi-Fi-ით.
• SMS-ის კოდის გაგზავნა «ბანკის თანამშრომლისთვის».
• შანტაჟისტისთვის გადახდა, «რომ მოგეშვას».
• მუქარიანი მიმოწერის წაშლა მტკიცებულებების შენახვამდე.
• მარტო გამკლავების მცდელობა, როცა სიტუაცია სერიოზულია.

უმეტესის გაკეთება თავად შეიძლება ერთ საღამოში. მაგრამ ზოგჯერ სჯობს სპეციალისტს ენდოთ: თუ ყველაფერი შეამოწმეთ და შფოთვა დარჩა, თუ ტელეფონი უცნაურად იქცევა, თუ ახალი ტელეფონის უსაფრთხოდ მორგება ან მონაცემების გადატანა გჭირდებათ ისე, რომ ძველი პრობლემები არ გადაიტანოთ, ან უბრალოდ მარტო გარკვევა უხერხულია.

ბათუმში გამოძახებით IT-დახმარებით ვარ დაკავებული: მოვდივარ ბინაზე, ვამოწმებ ტელეფონსა და ანგარიშებს, ვაწყობ დაცვას და მარტივი ენით გიხსნით, რა და რატომ გაკეთდა.